Vandaag is je kans!

Een Nijmeegse column over het ritueel dat ‘gaan stemmen’ heet…

Vandaag gaan we weer naar de stembus. Het is een nationaal ritueel waar ik van gecharmeerd ben. Het geeft een gevoel van saamhorigheid. Bovendien markeert het een veranderingsmoment. Als de stemmen geteld zijn, zou er wel eens een totaal andere wind kunnen gaan waaien door het politieke landschap.

Eigenlijk mogen we twee keer naar de stembus, maar we doen het in ene. Mijn stem voor de Provinciale Staten laat me betrekkelijk koud. Wij, Nijmegenaren, houden immers al meer dan tweeduizend jaar onze eigen broek op. Dat is een bulk aan ervaring waar de rest van Gelderland een voorbeeld aan kan nemen. Dus of een goed provinciaal bestuur nou echt nodig is?
Nee, het kiezen van ons waterschapsbestuur, dat maakt me razend enthousiast. Jippie, ik mag mee beslissen over sterke dijken, schoon oppervlaktewater, een goed waterpeil en glaszuiver rioolwater! Van die gedachte alleen al loopt me het water in de mond.
Ja, geef uw stem vooral aan het waterschap. Dit ritueel is het waard.
– Het is de kans om Nijmegen voorgoed regenbestendig maken. We bouwen een groot schuifdak boven de stad en wateren af in Arnhem en Groesbeek.
– Het is de kans om bodemdaling voor altijd een halt toe te roepen, want als we niet oppassen, zakt Nijmegen zo ver weg, dat wíj het afvoerputje worden mochten Arnhemmers ons toch voor zijn met hún dak.
– Het is de kans om de hittestress in onze wijken tegen te gaan. Laten we de aanwezigheid van te veel asfalt en beton compenseren met kekke windturbines op elke hoek van de straat. Als ze zorgen voor een permanente, koele bries zal dat ongetwijfeld ook het oververhitte temperament van onze buren ten goede komen.
– Het is de kans om de overlast door muskusratten te beperken. Laten we met subsidies de aanschaf van een pitbull of rottweiler per huishouden stimuleren.
– Het is de kans om de Nimweegse biodiversiteit te stimuleren en alle exoten te bestrijden. Piepers en kniend, planten en dieren die van oorsprong niet van hier zijn worden teruggestuurd, zonder pardon.
– En het is de kans om de hengelsport te ontmoedigen door alle hengelaars te verplichten achter het net te vissen.

Ja, vandaag is het zo ver. Laten we onze stemmen smeren. Waterschap is meesterschap. Na vandaag wordt alles anders. Op onze gezondheid. GO!

Alaaf!

Over het beleven van een ritueel met duizenden mensen…

Omdat ik de post-HBO-opleiding ‘Ritueel begeleiden’ heb afgerond, maak ik in mijn werk geregeld gebruik van symbolen en rituelen. Niet alleen tijdens gesprekken die ik als ritual coach met mensen heb, maar ook tijdens mijn workshops of bij het vormgeven van een afscheidsviering. Ja, zelfs bij het maken van een auto-biografie of loopbaanloop.
Er zijn veel opvattingen over wat je nu eigenlijk onder het begrip ‘ritueel’ moet verstaan. Rituelen zijn immers van alle tijden en ze komen in allerlei vormen voor. Is het elke ochtend steevast beginnen met koffie zetten, zelfs nog voordat je bent aangekleed een ochtendritueel? Of het slaan van drie kruisjes voor dat Ronaldo de voetbaltempel betreedt? Of is dat te klein, is het meer een gewoonte? Moet je het hebben over grotere ‘evenementen’, zoals doop, besnijdenis en Prinsjesdag?

Voor mijn werk kom ik tot de volgende definitie van het ritueel: een menselijke handeling (1) op een bepaald moment (2) in een bepaalde omstandigheid (3). Je gebruikt een ritueel om een belangrijk moment meer inhoud, meer betekenis te geven. Vaak is het als het ware een transitiemoment. Je blikt vanuit het heden terug naar het verleden om er in de toekomst mee vooruit te kunnen. Je zou het ritueel kunnen zien als een drempelmoment. Een kleine time out. Men spreekt ook wel van een ‘rite de passage’, een overgangsritueel dus.

Ik moest eraan denken toen ik me afgelopen zondag liet afzakken naar het diepe zuiden. Ik was namelijk zelf toe aan een time out. Aan een moment van bezinning ook: wat heb ik gedaan, waar ben ik mee bezig en waar wil ik naartoe? Daarom dompelde ik me onder in de Mestreechter Vastelaovend. Ik bedoel natuurlijk het traditionele Maastrichtse carnaval. Ik hees me in mijn ‘Mozart-pak’, witte mijn gezicht, plantte een pruik op mijn kop en hop, wurmde mij met genoegen tussen al die andere exoten en bontgekleurde mafketels.

Het eeuwenoude carnavalsritueel voldoet aan mijn definitie. Het moment is bepaald (2) omdat het altijd de drie (of tegenwoordig vier of vijf) dagen voor aswoensdag zijn; de dag waarop het vasten begint. De bepaalde omstandigheid (3) kenmerkt zich door het samenkomen van allerlei sociale groepen die gewoonlijk van elkaar gescheiden blijven. De verschillen worden opzij gezet om een gevoel van gemeenschap te kunnen ervaren. Als ik hem zou zijn tegengekomen, had ik zomaar een intiem dansje kunnen maken met een PVV-leider. We zouden geprobeerd hebben onze pruiken uit te wisselen, en uiteindelijk geproost hebben en lachend het besef van deze onmogelijkheid bezegeld hebben met een intense zoen op de mond. Moet kunnen.
En de menselijke handelingen? (1) Tja, ik zal het algemeen houden en niet ingaan op mijn eigen handelingen van de afgelopen dagen: carnavalsvierders verkleden zich, zingen de kelen schor, dansen hun zolen kapot en drinken een klein biertje. Of twee… drie…

Het was geweldig. Ik heb die paar vasteloavend-dagen geregeld met voldoening teruggeblikt op de afgelopen periode. De tijd dat ik als zzp’er ben begonnen met Goedgaan.Org.
En ik kan er weer dágen mee vooruit. Alleen al de herinnering aan al die maffe mensen, de zorgeloosheid, de slappe humor en de constante vrolijkheid geeft me meer dan voldoende energie om de toekomst in te stappen. Leve het ritueel! Leve het leven!


En als die herinnering dreigt te vervagen? Dan heb ik gelukkig de foto’s nog…